काठमाडौं । इन्द्रजात्राअन्तर्गत ‘यसिं थनेगु’ अर्थात् इन्द्रध्वजोत्थान आज बिहान ७ बजेर ४७ मिनेटको साइतमा सम्पन्न भएको छ । हनुमानढोका कागेश्वरी मन्दिर नजिक कालभैरव अगाडि यसिं ठड्याइएको हो। यसिंमा अष्टमातृकाको प्रतीकका रूपमा आठवटा काठका टुक्रा राख्ने चलन छ, जसलाई ‘लाकासिँ’ भनिन्छ । यस क्रममा न्हय्स नाय र चसाद्वँ टोलका मानन्धर समुदायको अनिवार्य उपस्थिति रहने परम्परा छ ।
यसिं ठड्याउने क्रममा गुर्जुको पल्टनले तोप पड्काएको थियो भने तलेजु भवानीको प्रतीकका रूपमा सेतो घोडा ल्याइएको थियो । यस अवसरमा इन्द्रजात्रामा प्रस्तुत गरिने पहिलो नाचका रूपमा दिप्याखं अर्थात् देवी नाच पनि प्रस्तुत गरिएको थियो। यसिं उठाएपछि यसको माथि इन्द्र अंकित ध्वजा ‘हलिंपता’ फहराइएको थियो। फेदमा इन्द्रको सुवर्ण मूर्ति र माथि गजुरजस्तै देखिने भोगटे राखिएको हुन्छ ।
यस वर्ष भाद्र २८ गते मानन्धर समुदायका गुठियारहरू यसिं लिन वनतर्फ गएका थिए । त्यसै दिन साँझ वृक्षकर्तन गरिएको थियो भने भोलिपल्ट यसिं भोटाहिटी ल्याइएको थियो । असोज ३ गते बिहान ८ बजेर ५ मिनेटको साइतमा यसिं नगर प्रवेश गराइएको थियो । एकादशीका दिन मानन्धरहरूले यसिंमा डोरी बाँध्ने ‘वलः घायेगु’ विधि पूरा गरेका थिए । यसिं देवताका रूपमा स्थापित भएपछि माथि चढ्न नमिल्ने भएकाले डोरीको गाँठो तलैबाट फुकाल्ने गरी यो विधि गरिन्छ ।
यसै अवसरमा नेवार समुदायले दिवंगत आफन्तको सम्झनामा काँचो माटोको दियो बालेर उपाकु पर्व मनाउनेछन् । गणेश र भैरवलाई कुमारी घरमा ल्याएर तलेजु भवानी मन्दिरमा निम्तो दिने परम्परासमेत छ । यस वर्ष इन्द्रजात्राको मुख्य रथयात्रा असोज ९ गतेदेखि सुरु हुनेछ। श्रीकुमारी, श्रीगणेश र श्रीभैरवको रथ तल्लो टोल, माथिल्लो टोल हुँदै नानीचायाका दिन नगर परिक्रमा गराइनेछ। रथयात्राका क्रममा लाखे आजु, पुलुकिसी र हलचोक आकाश भैरवसहित विभिन्न देवीदेवताका नाच तथा प्रदर्शन हुनेछन् ।
इन्द्रजात्राको मुख्य रथयात्रा तीन दिनसम्म सञ्चालन हुनेछ। तल्लो टोलको रथयात्रा वसन्तपुर, मरु, चिकंमुगल, जैसिदेवल, लगन, ब्रह्मटोल, ज्याबहाल, कोहिटी, भीमसेनस्थान र मखन हुँदै वसन्तपुर फर्कनेछ । माथिल्लो टोलको रथयात्रा प्याफल, यटखा, नरदेवी, टेंगल, न्यौखा, असन, इन्द्रचोक हुँदै वसन्तपुर पुग्नेछ । नानीचायाका दिन किलागः हुँदै नगर परिक्रमा गराइनेछ। देवी नाच, महाकाली नाच, दश अवतार प्रदर्शन तथा हनुमानढोकाको श्वेत भैरवको प्रसादस्वरूप जाँड खुवाउने परम्परासमेत इन्द्रजात्राका प्रमुख आकर्षण हुन् । एभरेष्ट न्यूज एजेन्सी,
